De Griekse filosoof Heraclitus zei ooit: “verandering is de enige constante in het leven”. Of het nu om je lichaam, je carrière of zelfs je gezichtsvermogen gaat, op een bepaald moment in het leven treden er ongetwijfeld veranderingen op. Voor vrouwen vindt een van de belangrijkste periodes van verandering meestal plaats tegen het einde van hun veertiger jaren of in hun vijftiger jaren, wanneer de menopauze aanbreekt. Deze natuurlijke hormonale overgang gaat gepaard met een breed scala aan symptomen die zowel mentaal als lichamelijk onverwachte problemen en veranderingen kunnen veroorzaken.
We bespreken enkele veelvoorkomende ervaringen die vrouwen tijdens de menopauze delen en hoe deze mogelijk hun levensstijl en gezichtsvermogen kunnen beïnvloeden.
Wat is de menopauze en de perimenopauze?
Voordat we dieper ingaan op de effecten van de menopauze op de ogen, is het belangrijk eerst te begrijpen wat het is. De menopauze markeert het einde van de vruchtbare jaren van een vrouw. Deze biologische fase treedt op wanneer een vrouw een jaar lang geen menstruatie heeft gehad. Deze periode, die voor iedere vrouw anders verloopt, gaat doorgaans gepaard met veranderingen in de hormoonspiegels en vindt meestal plaats wanneer vrouwen rond de 50 zijn.
De fase die hieraan voorafgaat heet de perimenopauze, waarin symptomen kunnen optreden die met de menopauze samenhangen, zoals opvliegers, koude rillingen en stemmingswisselingen. De duur van de perimenopauze kan sterk variëren en zelfs tot 8 jaar duren. De gemiddelde duur ligt echter meestal tussen de 3 en 4 jaar.
Beïnvloedt de menopauze je gezichtsvermogen?
Voor veel vrouwen kan dat op de een of andere manier het geval zijn. Aangezien de menopauze invloed heeft op veel systemen in het lichaam, is het niet ongewoon dat ook onze ogen reageren op deze verandering in de hormoonspiegels. Hoewel de situatie van iedere persoon uniek is en sommigen helemaal geen verandering in het gezichtsvermogen merken, ervaren veel vrouwen doorgaans oogklachten tijdens hun perimenopauze of menopauze.
Veelvoorkomende oogklachten die met de menopauze samenhangen
Droge ogen
Naarmate we ouder worden, neemt de aanmaak van natuurlijke traanvocht af, wat nog verergerd kan worden door de daling van de oestrogeen- en androgeenspiegels. Deze hormonale afname kan leiden tot droge of geïrriteerde ogen door een gebrek aan smering door de traanfilm. Bevochtigende oogdruppels zijn de eenvoudigste en makkelijkste behandeling om de symptomen van droge ogen door de menopauze te verlichten.
Veranderingen in de vorm van het oog
Zoals we eerder al noemden, is ‘verandering’ het sleutelwoord als we het over de menopauze hebben, en hoe vreemd het ook mag klinken, ook de vorm van je ogen kan worden beïnvloed. Er kan een kleine verandering optreden in de elasticiteit en dikte van het hoornvlies, wat invloed heeft op hoe je contactlenzen op het oppervlak van je oog passen. Als je merkt dat het dragen van contactlenzen wat oncomfortabel is geworden of dat je wazig ziet, maak dan een afspraak met een oogzorgprofessional die je kan adviseren.
Lichtgevoeligheid
Dit symptoom, ook wel fotofobie genoemd, valt meestal samen met de toename van droge ogen tijdens de perimenopauze en menopauze. Door de droogte kunnen de ogen gevoeliger zijn voor fel licht, waardoor je vaker dan normaal je ogen moet toeknijpen en in ernstigere gevallen zelfs hoofdpijn kunt krijgen.
Staar
Sommige onderzoeken hebben aangetoond dat vrouwen in de menopauze vaker staar ontwikkelen dan mannen van dezelfde leeftijd. Hoewel de vorming van staar sterker samenhangt met leeftijd en gezondheid (met een hoger risico voor wie rookt of diabetes heeft), kan de reden dat er een onevenredig groot aantal vrouwen staar ontwikkelt te maken hebben met lage oestrogeenspiegels. Enkele symptomen en signalen van staar zijn wazige ogen, kleuren die vervaagd lijken, problemen met nachtzicht en lichtflitsen. Een staaroperatie is doorgaans de meest aanbevolen behandeling om het te verhelpen.
Glaucoom
Druk op de oogzenuw is de belangrijkste oorzaak van glaucoom, en een hormonale verandering die met de menopauze samenhangt kan leiden tot een verhoogde oogdruk. Helaas is er geen genezing voor glaucoom, maar wanneer het op tijd wordt ontdekt, zijn er maatregelen die kunnen worden genomen om een mogelijk verlies van gezichtsvermogen en schade aan de zenuw te beperken. De beste manier om te bepalen of je ogen zich in een vroeg stadium van glaucoom bevinden, is door ze regelmatig te laten controleren met een jaarlijks oogonderzoek.
Blefaritis
Dezelfde hormonale schommelingen die droge ogen veroorzaken, kunnen ook een droge huid veroorzaken, en wanneer dit rond de ogen gebeurt, staat de ontsteking bekend als blefaritis. Gezwollen en jeukende oogleden en schilferige huid rond het oog zijn de duidelijkste symptomen van blefaritis. Gelukkig is het een oogaandoening die eenvoudig kan worden verlicht met warme kompressen en een goede reiniging om het ooglid schoon en vrij van resten te houden.
Hoe je je ogen verzorgt tijdens de menopauze
Vanwege de verschillende aandoeningen waarvoor je ogen vatbaar zijn tijdens de perimenopauze of de menopauze, is de belangrijkste voorzorgsmaatregel het beschermen van je ogen met regelmatige oogcontroles. Veel oogproblemen op de lange termijn en verlies van gezichtsvermogen zijn te voorkomen als ze op tijd worden ontdekt. Aangezien veel symptomen voor de meeste mensen in de beginfase van een aandoening niet waarneembaar zijn, kan de hulp van een ervaren oogzorgprofessional doorslaggevend zijn om indien nodig toegang te krijgen tot een behandeling.